สัลเลขสูตรจบสูตร

[๑๐๘] ทิฏฐิของตน ยึดถือมั่นคง และที่สลัดคืนได้โดยยาก. ดูก่อนจุนทะ ผู้ที่ตนเองจมอยู่ในปลักอันลึกแล้วจักยกขั้นซึ่งบุคคลอื่น ที่จมอยู่ในปลักอันลึก ข้อนี้เป็นฐานะที่จะมีไม่ได้.ผู้ที่ตนเองไม่จมอยู่ในปลักอันลึก จักยกขึ้นซึ่งบุคคลอื่น ที่ไม่จมอยู่ในปลักอันลึก ข้อนี้เป็นฐานะที่จะมีได้.ผู้ที่ยังไม่ได้ฝึกตน ยังไม่ได้แนะนำตน ยังดับกิเลสไม่ได้ด้วยตน จักฝึกสอน จักแนะนำผู้อื่น จักให้ผู้อื่นดับกิเลส ข้อนี้เป็นฐานะที่จะมีไม่ได้.ผู้ที่ฝึกตนเองแล้ว แนะนำตนเองแล้ว ดับกิเลสได้ด้วยตนเองแล้วจักฝึกสอน จักแนะนำผู้อื่น จักให้ผู้อื่นดับกิเลส ข้อนี้เป็นฐานะที่มีได้ฉันใด.ดูก่อนจุนทะ ความไม่เบียดเบียนก็ฉันนั้นเหมือนกันแล ย่อมมีไว้สำหรับดับกิเลสของผู้เบียดเบียน.การงดเว้นจากปาณาติบาต มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้ฆ่าสัตว์.การงดเว้นจากอทินนาทาน มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้ลักทรัพย์.การประพฤติพรหมจรรย์ มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้เสพเมถุนธรรม.การงดเว้นจากมุสาวาท มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้พูดเท็จ.การงดเว้นจากปิสุณวาจา มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้พูดส่อเสียด.การงดเว้นจากผรุสวาท มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้พูดคำหยาบ.การงดเว้นจากสัมผัปปลาปะ มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้พูดเพ้อเจ้อ.ความเป็นผู้ไม่เพ่งเล็ง มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มักเพ่งเล็งความไม่พยาบาท มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีจิตพยาบาท.ความเห็นถูก มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีความเห็นผิด.ความดำริถูก มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีความดำริผิด.การเจรจาถูก มีความเพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีวาจาผิดการงานถูก มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีการงานผิดการเลี้ยงชีวิตถูก มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้เลี้ยงชีวิตผิด.ความพยายามถูก มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีความพยายามผิด.ความระลึกถูก มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีสติผิด.ความตั้งใจมั่นถูก มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีความตั้งใจมั่นผิด.ความรู้ถูก มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีญาณผิด.ความหลุดพ้นลูก มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีวิมุติผิด.ความเป็นผู้ปราศจากถีนมิทธะ มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้ถูกถีนมิทธะครอบงำ.ความเป็นผู้มีจิตไม่ฟุ้งซ่าน มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีจิตฟุ้งซ่าน.ความเป็นผู้ข้ามพ้นความสงสัย มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีความสงสัย.ความไม่โกรธ มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มักโกรธ.ความไม่ผูกโกรธ มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มักผูกโกรธ.ความไม่ลบหลู่คุณท่าน มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มักลบหลู่คุณท่าน.ความไม่ตีเสมอ มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มักตีเสมอเขา.ความไม่ริษยา มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีความริษยา.ความไม่โอ้อวด มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้โอ้อวด.ความไม่มีมารยา มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีมารยา.ความเป็นคนไม่ดื้อดึง มีไว้สำหรับกิเลสของบุคคลผู้ดื้อดึง.ความไม่ดูหมิ่นท่าน มีไว้สำหรับของกิเลสของบุคคลผู้ดูหมิ่นท่าน.ความเป็นผู้ว่าง่าย มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้ว่ายาก.ความเป็นผู้มีกัลยาณมิตร มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีบาป-มิตร.ความไม่ประมาท มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีความประมาท.ความเชื่อ มีไว้เพื่อดับกิเลสของผู้ไม่มีศรัทธา.ความละอาย มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้ไม่มีหิริ.ความสะดุ้งกลัวต่อบาป มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้ไม่มีโอตตัปปะ.ความเป็นพหูสูต มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีสุตะ ( การศึกษา) น้อย.การปรารภความเพียร มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้เกียจคร้าน.ความเป็นผู้มีสติมั่น มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีสติหลงลืม.ความถึงพร้อมด้วยปัญญา มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้มีปัญญาทราม.ความเป็นผู้ไม่ลูบคลำทิฏฐิของตน ไม่ยึดถือมั่นคง และการสลัดทิ้งได้โดยง่ายดาย มีไว้เพื่อดับกิเลสของบุคคลผู้ลูบคลำทิฏฐิของตนยึดถือมั่นคง และสลัดทิ้งได้โดยยาก.